Язэп Лёсік

З пляцоўкі Wikiquote
Jump to navigation Jump to search
Язэп Лёсік
Язэп Лёсік
Язэп Юр’евіч Лёсік.
Нараджэнне
18 лістапада 1883
в. Мікалаеўшчына
Смерць
1 красавіка 1940
Саратаўская турма
Грамадзянства
Беларусь
Род дзейнасці
пісьменьнік

Язэп Юр’евіч Лёсік (18 лістапада [ст. ст. 6 лістапада] 1883; в. Мікалаеўшчына, цяпер Стаўпецкі раён, Менская вобласьць, Беларусь — 1 красавіка 1940; Саратаўская турма, цяпер Расея) — беларускі пісьменьнік, публіцыст, мовазнаўца, пэдагог, нацыянальны й палітычны дзяяч.

Цытаты[правіць]

  •  

У нас баяцца чужых слоў, але не баяцца [...] чужое граматыкі. Гэтым і аб'ясьняецца, што нашыя газэты, адарваныя ад народных гушчаў і незнаёмыя з граматыкаю свае мовы, стараюцца кожнае расійскае слова перадаць як-небудзь пасвойму. Тэндэнцыя пахвальная, але рэзультаты — сьмешныя.

Яз. Лёсік. Граматычныя нататкі // Узвышша. 1927. #5. С.195—197. У выданні: Лёсік Я. 1921 — 1930: Збор твораў. — Мн., 2003.
  •  

Усе мы, роджаныя ў няволі, будучы з натуры беларусінамі, духоўна людзі робленыя, нейкім або нечым усьвядомленыя або загітованыя. Ніхто з нас ня можа сказаць, што нарадзіўся беларусінам, як родзяцца немцы, ангельцы, палякі, французы або тыя-ж расійцы. Кожнаму з нас, ужо вырасшы і навучыўшыся разважаць, павінен быў шукаць сваю нацыю, свайго месца ў сям’і народаў. Гэтага душэўнага перажываньня, гэтага шуканьня свайго нацыянальнага я ня ведаюць дзеці тых народаў, што не перажывалі нацыянальнай няволі. І ці-ж можам мы, у няволі роджаныя, духоўна скрыўленыя, увайсьці ў абяцаную зямлю адраджанае Белае Русі. Ці дажывомся мы да тае часіны, калі народ наш духоўна вернецца ў сваю родную краіну, каб усьцешыцца вялікаю радасьцю свайго уласнага нацыянальнага творчаства? Не, нам гэта не дано!

  •  

Хіба ж мы ня чуем кругом таго, што чуў Майсей у пустыні ад жыдоўства? «Нашто ты выманіў нас з Эгіпту? Там мы мелі свае хаты, поўныя гаршкі мяса, і хлеба было ў нас даволі, а тут мы і дзеці нашыя мром сьмерцю галодных?» А ці ня чуем мы цяпер, як з усіх бакоў кажуць: «Нашто нам тая Беларусь? Нашто нам кідаць тое, да чаго мы прывыклі? Мы тут маем свае хаты, сталы прыпынак, а там – барацьба, змаганьне, сьмех і зьдзекі, фараоны з войскам на калясьніцах і цёмная невядомая будучына!..» Але, слухаючы гэта, мацней сьціскаецца посах у руках і мацней адчуваецца прыходная няўхільнасьць [зямлі абяцанай].

Яз. Лёсік. «Як яны пазналі сябе беларусінамі?», 1922.

Спасылкі[правіць]

Лагатып Вікіпедыі
Вікіпедыя мае артыкул: